4 แนวทางสร้างวัฒนธรรมการเรียนรู้ในทีม: Creating a Learning Culture

จากงานวิจัยของ Linkedin พบว่า ครึ่งหนึ่งในบรรดาทักษะที่จำเป็นที่สุด เป็นทักษะใหม่ หากย้อนกลับไปเมื่อ 3 ปีก่อน คุณจะไม่พบทักษะเหล่านี้อยู่ในรายการของทักษะที่จำเป็น นั่นแสดงให้เห็นว่า คนทำงานในปัจจุบัน จำเป็นต้องเพิ่มทักษะใหม่ให้กับตัวเองอีกเป็นอย่างมาก ในฐานะองค์กรการสร้างวัฒนธรรมแห่งการเรียนรู้ให้เกิดมีขึ้น จึงมีความสำคัญ และต่อไปนี้ คือ 4 แนวทางในการสร้างวัฒนธรรมแห่งการเรียนรู้ ให้เกิดมีขึ้นในองค์กร

หนึ่ง) มีรางวัลให้กับการเปิดใจ

โดยการเรียนรู้ไม่ได้หมายถึงการมีความรู้มากขึ้นแต่เพียงเท่านั้น แต่รวมถึงความสามารถในการเรียนรู้ สร้างวัฒนธรรมแห่งการเรียนรู้ร่วมกัน ซึ่งเกิดจากการเปิดใจยอมรับ กล้าแสดงความคิดเห็น แม้จะนำไปสู่ความเห็นต่างก็ตาม การให้รางวัลที่เหมาะสมจะช่วยกระตุ้นให้เกิดวัฒนธรรมแห่งการเรียนรู้ได้

สอง) ให้ข้อเสนอแนะที่เปิดใจ

โดยปกติทุกคนจะไม่รู้ในสิ่งที่ตัวเองยังไม่รู้ แต่ก็ยากที่จะเปิดรับต่อคำแนะนำจากใคร ๆ ที่ชี้ชัดถึงข้อจำกัดภายในตนเอง ดังนั้น การให้ข้อเสนอแนะต่อกันอย่างชี้ชัดไม่บิดพริ้วจึงคือคุณค่าที่แท้จริง เสมือนเป็นการมอบของขวัญอันล้ำค่า ในขณะเดียวกัน ผู้ให้ข้อเสนอแนะก็จำเป็นต้องมีศิลปะในการสื่อสารที่นำไปสู่การเปิดใจยอมรับด้วย

สาม) มีผู้นำที่เปิดใจ

หากผู้นำอยากให้ทีมงานเป็นนักอ่าน ผู้นำก็ต้องเป็นนักอ่านและแบ่งปันหนังสือดี ๆ ให้กัน หากผู้นำอยากให้ทีมงานเรียนรู้ทักษะใหม่ ผู้นำก็ต้องอาสาทำงานใหม่ ๆ กล้าออกจากพื้นที่สบาย (Comfort Zone) ทดลองทำในสิ่งที่ตัวเองไม่ถนัดได้ หากผู้นำอยากให้ทีมงานกล้าท้าทาย แสดงความคิดเห็นที่สร้างสรรค์ ผู้นำก็ต้องไม่ใช้กฎในการควบคุมให้ทีมงานอยู่แต่ในกรอบตามแบบที่ตนเองต้องการ

สี่) เลือกคนที่เปิดใจ

ในยุคสมัยที่ทุกคนต้องเรียนรู้ตลอดชีวิต การเปิดรับคนที่สนใจใคร่รู้ เปิดใจพร้อมเรียนรู้ ย่อมช่วยเกื้อกูลองค์กรได้มากกว่าการรับคนเก่งที่ปิดใจ ดังนั้น ย่อมเป็นทางเลือกที่ดีกว่า หากคุณเปิดรับทีมงาน โดยคัดเลือกจากคนที่มีความพร้อมที่จะเรียนรู้ เข้ามาร่วมทีมตั้งแต่เริ่มต้น

การมีรางวัลให้กับการเปิดใจ การให้ข้อเสนอที่เปิดใจ การมีผู้นำที่เปิดใจ และ การเลือกคนที่เปิดใจ ช่วยเกื้อกูลให้เกิดวัฒนธรรมแห่งการเรียนรู้ขึ้นภายในองค์กร นอกจากนั้นแล้วยังส่งเสริมผลการปฏิบัติงานอีกด้วย

Reference: Chamorro-Premuzic, T. and Bersin, J. (2018). 4 Ways to Create a Learning Culture on Your Team. Harvard Business Review.

ลักษณะของคนที่เรียนรู้อยู่เสมอ – Habits of People Who Are Always Learning New Skills

จากงานวิจัยพบว่า คอร์สออนไลน์ที่เราลงเรียน (Enroll) ไว้เนี่ย เราเลิกเรียนกลางครันถึง 40-80% เลยทีเดียวครับ แล้วแบบนี้จะทำอย่างไร ให้เราสามารถ Reskill/Upskill ได้สำเร็จสมความตั้งใจ

วันนี้ ผมขอนำเสนอข้อสังเกต ลักษณะของคนที่เรียนรู้ทักษะใหม่ ๆ อยู่เสมอจาก Harvard Business Review แบ่งเป็น 4 ข้อสังเกต ดังต่อไปนี้ครับ

1. มุ่งพัฒนาทักษะที่เร่งด่วนก่อน

ทักษะใหม่ ๆ มีเรารับรู้มา อาจกำลังดึงความสนใจให้เราห่างออกจากทักษะที่ควรพัฒนาอย่างเร่งด่วน มี 2 ทาง ที่จะทำให้เราเข้าถึงทักษะที่เร่งด่วน ที่เราควรเลือกพัฒนาก่อนครับ

หนึ่ง ติดตามดูว่าองค์กรชั้นนำกำลังจ้างคนที่มีคุณสมบัติอย่างไร ในตำแหน่งที่เราสนใจ

สอง สอบถามจากหัวหน้าเรา เพื่อให้รู้ว่าเขากำลังต้องพัฒนาทักษะอะไร เพื่อให้ตัวเขายังคงประสบความสำเร็จในหน้าที่การงาน เราอาจเกรงกลัวที่จะถาม แต่จริง ๆ แล้วผู้นำของเรา ยินดีที่จะตอบคำถามนะ เพราะถ้าคุณยิ่งพัฒนา งานของเขาก็จะพัฒนาขึ้นด้วยตามลำดับ พอเรารู้ทักษะที่เร่งด่วนแล้ว ก็อาจถามความเห็นเขาต่อว่า มีวิธีการอะไรที่น่าสนใจในการพัฒนาทักษะนั้น ๆ บ้าง น่าจะได้รับคำตอบดี ๆ จากคนที่ลองถูกลองผิดมาแล้วครับ

2. เรียนรู้ร่วมกัน

จากบทความนี้ กล่าวว่า การเรียนรู้จากคอร์สออนไลน์แบบสั้นกระชับ หรือเรียกว่า Micro Learning มีส่วนช่วยให้เรียนสนุกและจบง่ายขึ้นครับ เช่น คอร์สออนไลน์ที่ Wittayakorn จะเน้นคอร์สแบบสั้นกระชับจบในเวลา 15-30 นาที

อีกด้านหนึ่งของการสร้างการเรียนรู้ที่ดี เราควรรองรับผลกระทบจากความรู้สึกว้าเหว่ (The sense of isolation) ซึ่งจะทำให้ผู้เรียนขาดแรงจูงใจในการเรียน สิ่งนี้มีผลอย่างมากต่อความสำเร็จหรือไม่สำเร็จในการเรียนรู้และพัฒนา การมีปฏิสัมพันธ์ระหว่างผู้สอนและผู้เรียนเป็นสิ่งที่ควรจัดให้เกิดขึ้น แม้จะเป็นคอร์สเรียนออนไลน์ นอกจากนี้ การจับคู่หรือจับกลุ่มคนที่มีเป้าหมายคล้ายกัน ให้ได้เรียนรู้ไปพร้อมกัน เมื่อคนหนึ่งเกิดความสงสัยและตั้งคำถามขึ้นมา ทุกคนก็ได้เรียนรู้ไปพร้อมกันด้วย

3. นำสิ่งที่เรียนไปทำจริง

ทักษะเกิดจากฝึกฝน ผมเรียนภาษาอังกฤษอยู่นานหลายปี และหวังว่าจะพูดได้บ้าง เคยถึงขนาดลงทุนส่งตัวเองไปเรียนถึงต่างประเทศ ตอนนั้นก็ทำให้พอพูดได้แบบกล้อมแกล้ม แต่พอกลับมาเมืองไทยแล้ว ก็พูดไม่ได้อยู่ดี พอเรายอมเชื่อจริง ๆ ว่า การอยากมีทักษะการพูด เราต้องได้พูดออกมาบ่อย ๆ ก็จึงเพิ่มวิธีการฝึกฝนใหม่ ๆ ให้ปากเราได้ขยับพูดออกมาจริง ๆ ทักษะการพูดจึงพัฒนาขึ้นมา

สำหรับทักษะอื่น ๆ ก็เช่นเดียวกัน เมื่อเราเรียนจนรู้ แต่ไม่ลงมือทำก็จะลืม เสียของที่เรียนมาครับ กลับไปเรียนอีกก็จะตกอยู่ในวังวนที่เรียกว่า “ดินแดนแห่งทฤษฎี” (Theory land) เรียนมากเข้า ๆ เผลอ ๆ อาจจะพาล ไปปะทะคารมกับคนที่ตกอยู่ในวังวนเดียวกัน คือ ทะเลาะกันเพราะทฤษฎีครับ หาคนที่ลงมือทำจริง แล้วพากันไปลงมือทำดีกว่าครับ

4. มีเป้าหมายที่ทรงคุณค่า

เราอาจมีเป้าหมายขนาดเล็ก ๆ ระหว่างทาง แต่เป้าหมายหรือคุณค่าบางอย่าง จะขับเคลื่อนให้เรามีความอดทน อุตสาหะ การค้นพบเป้าหมายที่ทรงคุณค่ามากพอ จะประทับอยู่ในใจเรา ในวันที่เราท้อแท้ ภาพนี้จะเป็นแรงบันดาลใจให้เราก้าวต่อไปได้ครับ เช่น การเห็นภาพความสำเร็จที่ชัดเจนหลังเลื่อนตำแหน่งงาน มีคนที่ร่วมยินดีกับเรา ภาพนี้จะทำให้การเรียนคอร์สออนไลน์สักคอร์สเป็นแค่ทางผ่าน ที่เราไม่ลังเลใจในระหว่างเรียนครับ

บางคนมีเป้าหมายใหญ่กว่าทำเพื่อตนเอง แต่เป็นใจที่พร้อมทำเพื่อสังคม ทำเพื่อประเทศ หรือทำเพื่อโลกนี้จริง ๆ เขาเหล่านั้นก็จะมีพลังมาก และถ้าการเรียนรู้และพัฒนาตนเอง มีความจำเป็นต่อเป้าหมายของเขา เขาก็จะมีพลังในการเรียนรู้และพัฒนาตนเองอย่างสูงเช่นเดียวกันครับ

เมื่อเราบรรลุผลสำเร็จในการเรียนรู้แล้ว เราก็สามารถตั้งเป้าหมายใหม่ ๆ ในการเรียนรู้ต่อไป จนกลายเป็นนิสัยสำคัญของนักเรียนรู้ คือ ไม่หยุดที่จะเรียนรู้ เพื่อให้เกิดการเรียนรู้ตลอดชีวิตครับ